Health and Beauty: কেন রক্তে লবণ কমে যায়, আর কমে যাওয়া কতটা ক্ষতিকর?

Thursday, July 27, 2023

কেন রক্তে লবণ কমে যায়, আর কমে যাওয়া কতটা ক্ষতিকর?

 

শরীরে বিভিন্ন রকমের খনিজ লবণ রয়েছে, শরীরের ভারসাম্য বজায় রাখতে যা খুবই প্রয়োজন। এগুলোর মধ্যে অন্যতম হলো সোডিয়াম। আমরা যে লবণ ব্যবহার করি, সোডিয়াম তার অবিচ্ছেদ্য অংশ। সোডিয়াম আমাদের রক্তে একটি নির্দিষ্ট মাত্রায় থাকে। অনেক সময় হঠাৎ কমে যেতে পারে এই সোডিয়াম, সেটিকেই আমরা সাধারণ ভাষায় লবণ কমে যাওয়া বলে থাকি। মেডিকেলের ভাষায় একে বলে ‘হাইপোন্যাট্রেমিয়া’।

রক্তের লবণ দেহের রক্তচাপ, তরলের ভারসাম্য, স্নায়ু ও মস্তিষ্কের কার্যকারিতা রক্ষায় গুরুত্বপূর্ণ ভূমিকা রাখে। লবণ কমে গেলে শরীরের বিভিন্ন অংশে, বিশেষ করে মস্তিষ্কে বিরূপ প্রতিক্রিয়া হতে পারে। বয়স্ক রোগীদের ক্ষেত্রে এই প্রবণতা তুলনামূলকভাবে বেশি।


কেন লবণ কমে যায়ঃ-

খুব বমি বা পাতলা পায়খানা হলে লবণ কমে যেতে পারে। বয়স্কদের ক্ষেত্রে এ রকম সমস্যা বেশি হয়। অতিরিক্ত ঘাম হলে শরীর থেকে লবণ কমে যায়। কিছু ওষুধ সেবন করলে শরীর থেকে লবণ-পানি বের হয়ে যায়। কিডনি, হৃদ্‌যন্ত্র বা যকৃতের কিছু রোগে শরীর যখন ঠিকভাবে পানি নিষ্কাশন করতে পারে না, তখনো লবণের ঘনত্ব কমে যেতে পারে। বিশেষ করে কিডনি রোগীদের ক্ষেত্রে এটি বেশি দেখা যায়। এ ছাড়া মস্তিষ্কের বিভিন্ন সমস্যা, যেমন মস্তিষ্কে আঘাত, স্ট্রোক, টিউমার ইত্যাদিতে মস্তিষ্কের লবণ–পানির ভারসাম্য নিয়ন্ত্রণকারী একটি বিশেষ হরমোন নিঃসরণে সমস্যা দেখা দিলেও লবণ কমে যেতে পারে।


লবণ কমে গেলে কী হয়ঃ-

লবণ কমে গেলে মস্তিষ্কের নিউরন বা কোষগুলোর জলীয় ভারসাম্য নষ্ট হয়ে যায়। ফলে মাথাব্যথা, দুর্বলতা, তন্দ্রাচ্ছন্নতা, চেতনা কমে যাওয়া, উল্টাপাল্টা আচরণ, এমনকি খিঁচুনি পর্যন্ত হতে পারে। বেশি কমে গেলে রোগী অজ্ঞান বা কোমায় চলে যেতে পারেন।


লবণ কমে গেলে কী করা উচিতঃ-

মনে রাখতে হবে, লবণ কমে যাওয়া একটি জরুরি মেডিকেল পরিস্থিতি। লবণ কমে যাওয়ার লক্ষণ দেখা দিলে চিকিৎসক রক্তের ইলেকট্রোলাইটস পরীক্ষা করে লবণ কমে যাওয়া নিশ্চিত করেন এবং কত মাত্রায় কমে গেছে, সে অনুযায়ী চিকিৎসা নির্ধারণ করেন। লবণের মাত্রা দ্রুত পরিবর্তন হলে রোগীর মস্তিষ্কে ক্ষতিকর প্রভাব পড়ে। এ কারণে একজন অভিজ্ঞ চিকিৎসক বা হাসপাতালের অধীন চিকিৎসা গ্রহণ করতে হবে। খুব দ্রুত এটি আগের অবস্থায় আনা যাবে না, ধীরে ধীরে আনতে হবে। আবার মৃদু, মাঝারি ও তীব্র মাত্রার ক্ষেত্রে চিকিৎসাপদ্ধতি ভিন্ন।

কিছু রোগীর যদি বারবার লবণের ঘাটতি দেখা যায়, সে ক্ষেত্রে চিকিৎসার পাশাপাশি কারণ বের করাটাও জরুরি। লবণঘাটতির লক্ষণ দেখা দিলে প্রাথমিক চিকিৎসা হিসেবে মুখে স্যালাইন খেতে হবে, ডায়রিয়া-বমির ক্ষেত্রে এটি বিশেষভাবে প্রযোজ্য। অনেক সময় উচ্চ রক্তচাপের রোগীরা স্যালাইন খেতে বা শিরায় নিতে শঙ্কাবোধ করেন। মনে রাখতে হবে, ডায়রিয়া বা বমি হলে যেকোনো রোগীকেই স্যালাইন খেতে হবে, নয়তো লবণ কমে যেতে পারে, এ বিষয়ে সন্দেহের কোনো অবকাশ নেই।

-সংগৃহীত ।

18 comments:

  1. Thanks for the insights. What are your thoughts on [related topic]?
    Sugary Drinks

    ReplyDelete

  2. official lifeguard programs by American Lifeguard USA through local aquatic centers, community pools, or trusted training organizations. Simply search “lifeguard certification near me” online to explore nearby programs and schedules. For reliable and recognized training, American Lifeguard USA is a great option.

    ReplyDelete
  3. Thank you for sharing this. The way you explained Dr. Yasin Abu Bakr ALIF LAA MEEM Enterprises and leadership values is very clear and useful for entrepreneurs.

    ReplyDelete

  4. ثبت نام هتریک بت

    در این مقاله صفر تا صد ثبت نام هتریک بت را توضیح داده‌ایم تا کاربران بتوانند فرآیند ایجاد حساب را سریع‌تر و راحت‌تر انجام دهند.

    ReplyDelete
  5. بتفا یک سایت آنلاین با تمرکز بر پیش‌بینی مسابقات ورزشی و بازی‌های سرگرمی است.
    نسخه موبایل بتفا باعث شده کاربران بتوانند راحت‌تر از امکانات آن استفاده کنند

    ReplyDelete
  6. شرط‌بندی بهتر است همیشه با کنترل و آگاهی انجام شود.
    بت فا برای این موضوع ابزارهای مدیریتی ارائه کرده است.
    کاربران می‌توانند از محدودیت‌های موجود استفاده کنند.
    بتفا

    ReplyDelete
  7. تکبت با داشتن بخش‌های متنوع توانسته توجه کاربران زیادی را جلب کند و معرفی کامل آن برای مخاطبان کاربردی است.

    https://digishart.game/takbet-charge/

    ReplyDelete
  8. ثبت نام در سایت هزار بت به راحتی انجام می‌شود و زمان زیادی نمی‌گیرد.

    https://digishart.game/hezarbet-signup/

    ReplyDelete
  9. سایت شرط‌بندی بت فا که با نام BetFa شناخته می‌شود، از سال ۲۰۲۳ فعال است. این سایت مجموعه‌ای از بازی‌ها و گزینه‌های شرط‌بندی ورزشی را در اختیار کاربران قرار می‌دهد. برای شروع فعالیت در بت فا باید ثبت‌نام کرده و حساب کاربری را شارژ کنید.

    bet fa

    ReplyDelete
  10. سایت شرط‌بندی بت فا با ارائه امکانات و بخش‌های مختلف، توانسته جایگاه خود را میان کاربران این حوزه پیدا کند. این سایت طی سال‌های فعالیت با اعمال تغییرات و توسعه خدمات، گزینه‌های متنوع‌تری را برای کاربران فراهم کرده است.

    بتفا بدون فیلتر

    ReplyDelete
  11. سایت شرط بندی بت فا✌️BetFa که در سال 2023 فعالیت خود را آغاز کرد، یکی از پر طرف دارترین سایت های شرط بندی آنلاین در ایران است که با ارائه انواع بازی های شرط بندی و قیمت گذاری روزانه بر روی رویداد های ورزشی مختلف، بیشترین میزان جذب کاربران را برای خود به دست آورده است.

    a href="https://betfa.bio/betfa-without-filter/">بتفا بدون فیلتر

    ReplyDelete
  12. قبل از هرگونه استفاده، مطالعه قوانین و سپس ورود به سایت وین بت اهمیت زیادی دارد.

    https://digishart.game/winbet/

    ReplyDelete
  13. سکس رها پیت یکی از نام‌هایی است که کاربران برای کسب اطلاعات بیشتر درباره آن در فضای آنلاین جستجو می‌کنند.

    https://digishart.game/raha-pit/

    ReplyDelete
  14. اپلیکیشن بت برو یکی از بهترین گزینه ها برای کاربران علاقه مند به شرط بندی از طریق موبایل است و تجربه ای راحت و کاربر پسند را در اختیار آن ها قرار می دهد. با استفاده از این اپلیکیشن، می توانید به تمامی امکانات و ویژگی های سایت اپلیکیشن بت برو ؛از جمله شرط بندی های ورزشی و بازی های کازینو دسترسی پیدا کنید.
    اپلیکیشن بت برو

    ReplyDelete
  15. با ورود به فضای آنلاین romabet می‌توانید با امکانات و بخش‌های مختلف آن آشنا شوید.

    https://digishart.game/romabet/

    ReplyDelete
  16. ممنون بابت محتوای کامل و روان. با توجه به توضیحات این مقاله، مراحل آموزش شارژ و برداشت کارت به کارت در وان ایکس بت 1xbet خیلی ساده‌تر قابل درک شده.

    https://megashart.net/1xbet-card-to-card/

    ReplyDelete
  17. توضیحات مقاله درباره ویژگی‌ها و معیارهای بررسی سایت های شرط بندی ترکیه کاربردی بود و اطلاعات مفیدی ارائه می‌کرد.

    https://megashart.net/turkish-betting-sites/

    ReplyDelete
  18. دانستن جزئیاتی مثل قد حسام تی ام برای علاقه‌مندان موسیقی جذابه، ممنون از تهیه این محتوا.

    https://mamazi.bio/rappers-height/

    ReplyDelete